Tapu iptali ve tescil davası, tapu sicilindeki bir kaydın gerçek hak durumunu yansıtmadığı hallerde, mevcut tapu kaydının iptali ile gerçek hak sahibi adına tescilin sağlanması amacıyla açılan davadır. Türk Medeni Kanunu'nun 1025. maddesi bu davanın temel yasal dayanağını oluşturmaktadır.
Tapu İptali Davası Hangi Durumlarda Açılır?
Tapu iptali ve tescil davası, tapu sicilindeki kaydın yolsuz veya hukuka aykırı olması halinde açılabilmektedir. Davanın açılabileceği başlıca durumlar şunlardır:
- Sahte vekaletnameyle yapılan satışlar: Sahte vekaletnameye dayalı olarak gerçekleştirilen taşınmaz devirleri
- Ehliyetsizlik: Akıl hastalığı, yaş küçüklüğü gibi nedenlerle fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yaptığı işlemler
- Hata, hile ve ikrah: İrade bozukluğu nedeniyle yapılan taşınmaz devirleri
- Muvazaalı (danışıklı) işlemler: Tarafların gerçek iradelerini yansıtmayan görünüşte satış işlemleri
- Kadastro tespitindeki hatalar: Kadastro çalışmaları sırasında yapılan tescil hataları
- Ölünceye kadar bakma sözleşmesi kapsamında: Sözleşme koşullarının yerine getirilmemesi halinde
Davayı Kimler Açabilir?
Tapu iptali ve tescil davasını, tapu sicilindeki yolsuz tescil nedeniyle hakkı zedelenen gerçek hak sahipleri açabilmektedir. Mirasçılar, miras bırakanın hakkına dayanarak dava açma yetkisine sahiptir. Dava, taşınmazın bulunduğu yerdeki asliye hukuk mahkemesinde açılmaktadır.
Davanın Süreci
Tapu iptali ve tescil davası aşağıdaki aşamalardan oluşmaktadır:
- Dava dilekçesinin hazırlanması: Tapu kaydının neden hukuka aykırı olduğu ve tescil talebinin gerekçeleri belirtilir
- Delillerin sunulması: Tapu kayıtları, tanık beyanları, bilirkişi raporları ve diğer deliller mahkemeye sunulur
- Keşif ve bilirkişi incelemesi: Mahkeme gerekli gördüğü hallerde keşif yapılmasına ve bilirkişi raporu alınmasına karar verebilir
- Duruşma ve karar: Tarafların beyanları dinlenir ve mahkeme karar verir
- Tapuya tescil: Mahkeme kararının kesinleşmesiyle tapu sicilinde gerekli düzeltme yapılır
Zamanaşımı Süresi
Tapu iptali ve tescil davalarında zamanaşımı, davanın hukuki sebebine göre farklılık göstermektedir:
- Mülkiyet hakkına dayalı davalar: Mülkiyet hakkı zamanaşımına uğramadığından, süre sınırı bulunmamaktadır
- Hata, hile veya ikraha dayalı davalar: Bu sebeplerin öğrenilmesinden itibaren bir yıl içinde dava açılmalıdır
- Kadastro tespitine itiraz: Kadastro tutanağının kesinleşmesinden itibaren on yıl içinde dava açılmalıdır
Tapu İptali Davasında Gerekli Belgeler
- Taşınmaza ait güncel tapu kayıt örneği
- Kadastro müdürlüğünden alınacak çap ve fen krokisi
- Davanın sebebini gösteren belgeler (sözleşme, vekaletname, miras belgesi vb.)
- Bilirkişi raporu (varsa)
- Tanık listesi
Bilgilendirme: Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır. Tapu uyuşmazlıklarına ilişkin somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.